• Jezelf niet wegcijferen

Je wilt je zoon teleurstellingen besparen en hem gelukkig zien: een fenomeen dat we bij veel ouders zien. Maar goed voor je kind zorgen betekent niet dat je altijd voor hem moet klaarstaan en jezelf moet wegcijferen. Geen harde maatregelen durven nemen maakt dat je bepaald gedrag negeert en er niet over durft te praten.

• Ondervinding is de beste leerschool

Je zoon is ondertussen 16 jaar, je kunt hem niet meer zelf in bed stoppen. Tegenwoordig hebben jongeren ook veel verleidingen - zoals computer en gsm - die tijdopslorpend zijn. Jongeren moeten leren om hier mee om te gaan en dat is niet vanzelfsprekend. Ze leren het meeste als ze zelf de gevolgen moeten dragen van hun gedrag. Een nota of strafstudie als hij te laat komt, is zijn verantwoordelijkheid en niet de jouwe.

• Maak afspraken over drank en drugs

Joints roken is bij veel ouders een grote zorg. Hier heb je ook gemerkt dat zijn gedrag niet verandert als je hem erover aanspreekt. Hij vindt van zichzelf dat hij zelf wel weet waar hij mee bezig is en hoe ver hij kan gaan. Spreek hem zeker aan op de verantwoordelijkheid voor zichzelf. Maak afspraken dat je zult ingrijpen wanneer zijn gebruik voor negatieve gevolgen zorgt: slechtere schoolresultaten, bijvoorbeeld. Als je dit met hem bespreekt, geef je hem een stukje vrijheid maar stel je ook duidelijk wanneer hij volgens jou te ver gaat. Op die manier hou je het gesprek open en laat je hem merken dat je betrokken bent zonder hem les te spellen.

• Bevestig positief gedrag

Uit de bezorgdheid van je zoon voor zijn dronken vriend blijkt dat hij wel verantwoordelijkheid kan nemen. Goed dat je hem hiervoor erkenning geeft, dit zal zijn zelfvertrouwen versterken. Als je alles voor je zoon blijft doen hou je hem afhankelijk van jou. Als hij leert om verantwoordelijkheid te nemen voor zijn gedrag, zal hij groeien naar volwassenheid en stilaan leren om op eigen benen te staan.

• Stel je grenzen

Om jezelf niet te verliezen, is het belangrijk dat je grenzen stelt die volgens jou nodig zijn. Maak je zoon duidelijk dat je een aantal dingen wilt veranderen. Koop een wekker voor hem en zeg dat hij zelf maar moet zorgen dat hij tijdig opstaat! Hij is oud genoeg om die verantwoordelijkheid te dragen. Praat over je bezorgdheid en je angst met de vader van je zoon, je ouders of vriendin. Je hart eens luchten kan een grote steun zijn en helpen om je zorgen te verlichten .

Deze vraag werd beantwoord door de opvoedingslijn.

Terecht bezorgd over alcohol

Leuk voor je zoon dat hij zo populair is! Je bent bezorgd omdat hij zijn huistaken zelf niet maakt, maar natuurlijk kiezen die meisjes er zèlf voor om de oplossingen door te mailen! Het is inderdaad allemaal eerder onschuldig. Alcohol drinken op die leeftijd is natuurlijk heel wat anders. Heel begrijpelijk dat je je zorgen maakt en niet goedkeurt dat hij de hele klas bevoorraadt. Als ze 15 zijn beseffen veel jongeren nog niet wat de gevolgen zijn van overmatig drankgebruik.

Speel open kaart

Door stiekem zijn post te lezen blijf je op de hoogte van waar hij mee bezig is, maar verder kan je er niet veel mee. Integendeel, je kunt niet onbevangen met hem praten omdat je bang bent dat je je zult verspreken. Hierdoor wordt je bezorgdheid en wantrouwen enkel groter, en bovendien kun je niet ingrijpen. Daarom is het beter om open kaart te spelen. Zeg hem dat je weet dat er nogal wat gedronken wordt op feestjes en spreek over je bezorgdheid. Je kan vb. samen op internet eens iets opzoeken over ‘comazuipen’, zodat hij kan zien waar overmatig drankgebruik toe kan leiden. Ook in de media verschijnt er regelmatig iets over drankgebruik bij jongeren. Zo kan je misschien eens een artikel hierover laten rondslingeren in huis, zodat hij nieuwsgierig wordt. Maak er vooral geen strijd van maar probeer hem op de juiste manier te informeren, maar stel wel grenzen.

Versterk zijn zelfvertrouwen

Probeer erachter te komen waarom je zoon zonodig stoer wil doen. Is het alleen om populair te zijn, of wil hij zijn onzekerheid proberen te verbergen? Geef hem af en toe een complimentje, zo zal zijn zelfvertrouwen langzaam groeien. Wanneer hij weet dat jij ook wel fier bent op zo een slimme en populaire zoon, kan dit jullie band alleen maar versterken.

Je dochter is volop in de puberteit en in deze fase  is het vrij normaal dat kinderen regelmatig het conflict aangaan: ze willen hun eigen leven leiden en zich niet houden aan allerlei.

Een gouden tip voor rebellerende dochters bestaat er niet.  Elke ouder, elk kind en elke situatie is een beetje anders.

Wat wel belangrijk is en vaak werkt is om op dat moment niet in de valkuil van boos worden te vallen, ook al is dat misschien je eerste reactie.
Het is beter om dan even afstand te nemen, dat ook te zeggen en er later op terug te komen, als je zelf en je kind weer rustig zijn geworden.

Ook goed om te weten is dat je kind ook op deze leeftijd echt nog grenzen nodig heeft. Jij geeft je grenzen aan, dat wil zeggen welk gedrag je  niet acceptabel vindt.  Dus niet snel opgeven.

Meer informatie vind je op deze website in de dossiers Praten met je kind en Ontwikkeling van jongeren.

Je kunt ook contact opnemen met

• de opvoedingslijn op het nummer 078 150 010


• opvoedadvies in je buurt. Je vindt de adressen op Wie is wie


• je kunt je specifieke vraag ook mailen naar Groeimee.be of hier nalaten.

Het leven met een puber in huis is niet altijd makkelijk. Ouders vragen zich vaak af hoe het toch komt dat hun eens zo behulpzame en rustige dochter/zoon plots heel hevig en soms tegendraads reageert.  De puberteit is geen makkelijke periode, niet voor ouders, niet voor de omgeving van de puber en ook niet voor de puber zelf. Ik wil dan ook eerst en vooral zeggen dat ik uw bezorgdheden begrijp!

Jongeren maken in de puberteit veel veranderingen door, zowel op lichamelijk, emotioneel, verstandelijk en sociaal vlak. Pubers gaan alles wat er gebeurd vanuit zichzelf bekijken, wat maakt dat ze zichzelf als het middelpunt van de wereld zien. Met als gevolg dat ze moeilijker rekening gaan houden met anderen, opgelegde taakjes gaan vergeten... Ze hebben met andere woorden belangrijkere zaken aan hun hoofd, namelijk zichzelf en hun relatie tot de omgeving. Jongeren zijn ook erg onzeker tijdens die specifieke periode en worstelen frequent met hun zelfbeeld. Daarnaast proberen ze controle te krijgen en verzetten ze zich tegen te veel controle.  Hierdoor kunnen al eens conflicten ontstaan wat het er uiteraard niet makkelijker op maakt voor de ouders en de omgeving van de puber. Dit om even te schetsen vanwaar het gedrag van uw dochter komt.

Ik begrijp dat het niet makkelijk is om vat op haar te krijgen en dat het ook steeds moeilijker wordt om met haar te praten. Toch wil ik jullie als ouders de raad geven om dit zeker te blijven doen. Door te luisteren naar haar verhalen, angsten,... geef je haar een geruststellend gevoel, namelijk dat het hebben van bepaalde emoties, hoe hevig deze ook zijn, niet abnormaal is en ze deze zeker mag hebben en hier uitdrukking aan mag geven. 
Tijdens de puberteit zijn de emoties immers sterk uitvergroot. Belangrijk is dat we dit niet te veel gaan relativeren, anders krijgt de jongere het gevoel dat we hem/haar niet begrijpen. Sta open voor negatieve emoties, luister en stel vragen, dan komt de jongere wel zelf tot inzicht en zal hij na verloop van tijd zelf wel het probleem tot zijn ware proportie terug brengen.

Langs de andere kant is het als ouders zeker geoorloofd jullie standpunt aan haar duidelijk te maken. Het is niet omdat je dochter in de puberteit zit dat jullie alles moeten aanvaarden. Zoals ik hierboven zei, mag ze zeker uitdrukking geven aan haar gevoelens, maar moet er wel een onderscheid gemaakt worden tussen het gevoel dat ze heeft en de manier waarop ze dit toont.
Het is hierbij heel belangrijk duidelijkheid te scheppen over wat wel en niet mag en ook zoveel mogelijk overeenstemming te vinden bij elkaar.  Probeer deze grenzen/regels wel niet af te dwingen maar praat hierover met haar en geef haar inspraak. Is er discussie over een bepaalde regel, geef haar dan een aantal keuzes (een 2 tal)... op die manier stellen jullie als opvoeders toch de regels maar geef je haar eveneens inspraak.

Wat betreft het reageren op het gedrag van je dochter is het van belang rekening te houden met een aantal aspecten. Bij het geven van een straf aan een puber moeten we als ouders/opvoeders opletten dat we niet belanden in een strijd om de controle. Als een puber de grenzen overtreedt bestaat het gevaar dat we hem of haar hard de les gaan spellen en beginnen preken om hem/haar duidelijk te maken wie de baas is. Dit zorgt enkel voor meer verzet vanuit de jongere. De jongere krijgt het idee dat de ouder hem niet vertrouwt en erop uit is hem te pesten. ‘Zie je wel, ze vertrouwen me weer niet’ of ‘ik kan nooit iets goed doen, ze haten mij’. 
Vanuit dit negatieve gevoel gaat de jongere dan nog meer negatief gedrag stellen.
Belangrijk is dat we  ruimte laten voor het verzet van de jongere en het niet te persoonlijk opnemen. Drijf de controle niet te veel op (bijvoorbeeld: ‘nu neem ik je gsm voor een ganse maand af’, ‘denk maar niet dat je nog met je vrienden moet weggaan’…) want dit zorgt alleen voor verzet. Zorg voor een concreet en logisch gevolg voor een gedrag dat niet door de beugel kan. En daarna is de straf afgelopen, zodat je weer met een positieve lei kan beginnen. Puberteit geeft vaak de indruk dat er veel negatieve situaties plaatsvinden, probeer toch ook de nadruk te leggen op de dingen die wel positief lopen, dingen die zij wel positief doet...

Eveneens belangrijk bij het sanctioneren: ik-boodschap, aanspreken op gedrag en niet op de persoon ‘Ik begrijp dat je boos omdat je niet op de computer mag, toch wil ik niet dat je roept tegen mij’. Op die manier spreek je vanuit je eigen persoon (ik-persoon) de puber aan op zijn gedrag, op hetgeen hij doet. En dus niet op wie hij is als persoon, dit kan namelijk een negatief effect hebben op zijn zelfbeeld.

Spreek ook positief toekomstgericht ‘ik wil graag dat je in het vervolg op tijd thuis bent. Daarom gaan we volgende afspraak maken… ‘ Exploreer hierbij ook mogelijke eigen oplossingen van de jongere.
Probeer oor te hebben voor wat moeilijk is voor de jongere ook al ben je het er niet mee eens.

Deze vraag werd beantwoord door de Opvoedingswinkel Brussel.

Meisjes van 13! Zowel voor jullie puber als voor jullie staat er nog heel wat te veranderen. De veranderingen vallen op, zowel de seksuele als de fysieke kunnen een hele gedaanteverwisseling teweegbrengen. De emotionele veranderingen die daaraan onlosmakelijk verbonden zijn, zijn mogelijk nog heviger en wisselen elkaar af.

De plaats bij uitstek voor uw dochter om te vergelijken en te toetsen zijn haar leeftijdgenoten. Het is goed dat dit bij jullie kan! Deze 13 jarige pubers willen er bijhoren. Denk maar aan hun kleding, hun verliefdheden. Niet onbegrijpelijk dat zij thuis soms nukkig en dwars kunnen zijn.

Daarom denk ik dat het goed is om met een brede blik naar je dochter te kijken, waar ruimte is voor nieuwsgierigheid.

Thuis is liefst een plaats waar ze mag toetsen en ervaren dat grenzen herbekeken kunnen worden en anderzijds veiligheid bieden. Jullie kind is nu een puber en vraagt van jullie veel aandacht en vertrouwen maar ook dat jullie een beetje loslaten en haar ruimte geven. Met al die veranderingen, verandert ook de manier van omgaan met jullie als ouders. Jullie kind mag weten dat het ook voor jullie niet altijd gemakkelijk is haar te begrijpen. Hoe het er in andere gezinnen aan toe gaat met pubers kom je van andere ouders te weten. Maar wat er in je eigen puber omgaat kan je alleen van haar te weten komen. Spreek "met" haar en niet "over" haar.

 Deze vraag werd beantwoord door de Opvoedingslijn.

Opvoeden is een zoekproces en er zijn geen pas klare antwoorden voor alle situaties. Elke ouder moet uitzoeken wat het best werkt met zijn kind in zijn situatie.

Met een een puber in huis is dit zeker het geval.  Het is volkomen normaal dat je dochter op deze leeftijd nogal eens rebelleert en dat de mening van leeftijdsgenoten belangrijker ervaren wordt dan de mening van de ouders.  

Het is belangrijk om bij een meningsverschil proberen rustig te blijven. Luisteren, interesse tonen in de leefwereld van je dochter, contact houden en praten kan al erg veel woede-uitbarstingen voorkomen.

Daarnaast hebben jongeren uiteraard ook grenzen nodig.  De regels die u echt belangrijk vindt, moet je blijven aangeven.

Wat het incident betreft, je dochter heeft misschien ook ervaren dat dit niet kon.  Probeer zo snel mogelijk een rustig moment te vinden en er op terug te komen.  Breng aan dat je erg geschrokken bent en bekijk hoe jullie dit in de toekomst kunnen vermijden.  Laat je dochter een voorstel doen om het niet zo ver te laten komen.

Meer informatie vind je in de brochure 'Praten met je puber' in het dossier 'praten met je kind'

Je kunt ook steeds terecht bij de Opvoedingstelefoon op het nummer 078/150 010 en opvoedingsadvies in je buurt.

Deze vraag werd beantwoord door de Opvoedingswinkel Leuven

Jullie zoon bevindt zich midden in de puberteitsfase en dit is een periode waarin kinderen regelmatig botsen tegen regels en grenzen die de ouders stellen. In deze fase van hun ontwikkeling hebben jongeren verschillende zaken nodig: enerzijds hebben zij grenzen nodig en anderzijds ook enige ruimte (binnen de grenzen) om te kunnen oefenen met bepaald gedrag.
Uit ervaring blijkt dat wanneer ouders met hun jongere kunnen praten over een aantal afspraken, er dan een compromis kan worden gevonden dat voor beiden aanvaardbaar is. Het vraagt van ouders om enig vertrouwen te hebben in de jongere. Verantwoordelijkheid leren dragen vraagt om ook over enige vrijheid te beschikken.

De smoes: dat alle vrienden meer mogen van hun ouders is een veel gebruikt excuus bij jongeren, maar mogelijk wel de moeite waard om eens bij andere ouders te informeren.

Deze vraag werd beantwoord door de Opvoedingstelefoon.