Verkeer

verkeer fiets bijgesneden.jpg

Hoe leer je je kind om zich correct te gedragen in het verkeer? Het antwoord is eenvoudig: door veel te oefenen en regelmatig samen op pad te gaan. Zo leert je kind omgaan met het drukke verkeer en kan het zijn motorische vaardigheden ontwikkelen. Tijdens het oefenen kan je de verkeersregels en de verkeersborden uitleggen. En benadrukken hoe belangrijk het is om steeds aandachtig te zijn in het verkeer. 

Kinderen ervaren het verkeer anders

Kleuters zijn letterlijk ‘te klein’ voor het verkeer. Door hun kleine gestalte kunnen ze niet over een auto heen kijken en zijn ze vaak niet zichtbaar voor andere weggebruikers. Tot de leeftijd van ongeveer acht jaar hebben ze een beperkter gezichtsveld. Ook hun aandacht is versnipperd. Vanaf zeven à acht jaar kunnen kinderen snelheden, rem- en stopafstanden min of meer inschatten.

Vanaf acht jaar kan een kind alleen de straat oversteken. Het gaat dan over een eenvoudige verkeerssituatie: één auto die van één kant komt. De meeste verkeerssituaties zijn wel wat ingewikkelder. Daar is een kind pas klaar voor vanaf tien à twaalf jaar. Kinderen die vaak in het verkeer oefenen, kunnen vlugger zelfstandig de straat op.

Als ouder kan je zelf het best inschatten wanneer je kind klaar voor is om zich alleen in het verkeer te verplaatsen. Dat hangt af van een aantal zaken: 
•    de leeftijd van je kind
•    hoeveel ervaring heeft je kind in het verkeer?
•    heeft je kind verantwoordelijkheidszin?
•    voelt je kind zich zeker in het verkeer?

Oefening baart kunst

Uit bezorgdheid voor de veiligheid van je kind breng je je kind misschien liever met de auto naar school, sportclub of jeugdbeweging. Toch kan je best eerst nagaan of je kind te voet kan gaan of de fiets of het openbaar vervoer kan nemen vooraleer je in de auto stapt. Zo geef je het goede voorbeeld en draag je bij tot een rustigere en veiligere verkeerssituatie. 

Kinderen leren al doende. Hoe vaker je kind zich samen met jou in het verkeer begeeft, hoe beter het voorbereid is om zelfstandig op pad te gaan.  Fietsen is bovendien een leuke en gezonde activiteit voor je kind, waarbij het een aantal lichamelijke vaardigheden ontwikkelt (bijvoorbeeld evenwicht houden) die belangrijk zijn voor de algemene ontwikkeling. Naarmate je kind fietsvaardiger wordt en zelfstandig de weg op kan, krijgt het ook meer zelfstandigheid. Je kind komt op eigen houtje op bestemming, met de fiets, te voet of in combinatie met het openbaar vervoer. Zo hoef jij minder taxichauffeur te spelen. 

Het goede voorbeeld geven

Gedraag je in het verkeer zoals je wilt dat je kind zich gedraagt. Als je zelf niet stopt of vertraagt aan een kruispunt, dan zal je kind dat ook niet doen. Draag altijd je veiligheidsgordel in de auto en hou je aan de toegelaten snelheid. Drink geen alcohol als je nog moet rijden en gebruik geen gsm in het verkeer. Denk na over je vervoersmiddel aan de hand van het STOP-principe: korte afstanden kan je stappen of trappen (te voet of met de fiets dus), daarna bekijk je de mogelijkheden van het openbaar vervoer. De auto (personenwagen) komt pas op het laatst in beeld, als het echt niet anders kan. Zorg er ook zeker voor dat jullie fietsen technisch in orde zijn. Betrek je kind bij de controle, zo ziet het hoe belangrijk dit is.

verkeer stop principe

Hou rekening met de inzichten van je kind

Hou rekening met de leeftijd en ontwikkelingsfase van je kind. Begrijpt je kind de verkeersborden? Maakt je kind oogcontact met de andere weggebruikers?
Kinderen reageren trager dan volwassenen en hebben meer tijd nodig om tot een beslissing te komen. Oefen een aantal veelvoorkomende verkeerssituaties (een rondpunt naderen en oversteken, een drukke straat oversteken, …) en laat je kind meedenken.
Kinderen verwarren afstand vaak met grootte: grote dingen lijken dichtbij en kleine dingen veraf. Een auto die naast een vrachtwagen rijdt, kan daardoor verder weg lijken, terwijl dat in werkelijkheid niet zo is. Door ervaring op te doen, leert een kind de snelheid van het verkeer juist in te schatten. 

Enkele tips om samen op pad te gaan

Te voet

  • Ga samen regelmatig te voet op pad. Geef het goede voorbeeld en leg uit wat je doet en waarom.
  • Leg alles duidelijk uit: de stoep, het zebrapad, de verkeerslichten, het fietspad,…
  • Je kind kan best niet oversteken tussen geparkeerde voertuigen. Kinderen hebben immers geen goed zicht over auto’s heen. Kan het echt niet anders? Als je kind voldoende ervaren is om alleen te voet te gaan, dan kan je deze situatie best vooraf met je kind oefenen. 

Met de fiets

  • Als voorbereiding op het ‘echte’ fietsen, kan je kind al oefenen met een loopfiets in een verkeersluwe omgeving. 

  • Je kind kan pas voldoende aandacht hebben voor het verkeer als fietsen een automatisme is. Het moet bijvoorbeeld de arm kunnen uitsteken zonder het evenwicht te verliezen en al fietsend achterom kijken. Veel oefenen is de boodschap! 

  • Geef duidelijke en concrete opmerkingen als je samen onderweg bent. Bijvoorbeeld: Let op! Die rode auto voor je slaat linksaf.

  • In het begin rijd je best links naast je kind. Zo vorm je een barrière tussen het verkeer en je kind. Naarmate je kind meer fietservaring heeft, kan je achter hem/haar fietsen. Zo kan je hem/haar en het verkeer goed in het oog houden.

  • Gaat je kind met de fiets (of te voet) naar school, kies dan voor de veiligste weg. Dat is niet altijd de kortste.

  • Tijdens het samen oefenen kan je je kind leren hoe je omgaat met moeilijke verkeerssituaties, en kan je tips en aanwijzingen geven rond kruispunten of verkeersborden.

  • Vertrek op tijd. Een kind dat zich moet haasten, wordt onvoorzichtig.

  • Zorg ervoor dat je kind goed zichtbaar is op de fiets: een felgekleurde jas, een rugzak met reflecterende stroken, fluohesje,…

  • Een fietshelm is niet verplicht, maar wel aan te raden. Bij een valpartij of een ongeval wordt het hoofd vaak geraakt en dat kan ernstige gevolgen hebben.

  • Leer je kind dat het beter is om te stoppen en af te stappen als het zich niet zeker voelt. Bij twijfel is afstappen en even met de fiets aan de hand verder stappen de veiligste oplossing.

 

 

Meer lezen

Ondersteuning in je buurt

Zoek je steun bij het opvoeden? Het Huis van het Kind helpt je op weg.

Vind het Huis van het Kind in je buurt.

Stel je vraag

Een vraag over opvoeden?  De Opvoedingslijn geeft een antwoord op maat.

Stel je vraag via het contactformulier.

Download pdf